Post Tagged ‘Waterkwaliteit’

© Geert Dewaele

Ieper – Een snel uitbreidende laag eendenkroos op het vestingwater in Ieper zorgt voor bezorgdheid bij vissers, recreanten en het stadsbestuur. De discussie draait niet alleen om het uitzicht van het water, maar vooral om de mogelijke gevolgen voor de waterkwaliteit en het onderwaterleven.

Groene laag breidt zich snel uit
Op het vestingwater tussen de Rijselpoort en het Pacific Eiland is de voorbije weken een opvallende toename van eendenkroos zichtbaar. Waar het water kort geleden nog grotendeels vrij was van de drijvende plantjes, bedekt inmiddels een aanzienlijk deel van het oppervlak een groene laag.
Volgens verschillende betrokkenen heeft die snelle uitbreiding gevolgen voor de beleving van het gebied. Roeiers, vissers en bezoekers verkiezen helder water, terwijl vissers zich tegelijk zorgen maken over de leefomstandigheden van de aanwezige vispopulatie.

Waarom eendenkroos een probleem kan worden
Eendenkroos is op zichzelf geen schadelijke waterplant. Integendeel, de plant neemt voedingsstoffen zoals stikstof en fosfor uit het water op. Problemen ontstaan pas wanneer een groot deel van het wateroppervlak wordt afgesloten.
Dan bereikt minder zonlicht de onderwaterplanten en verloopt ook de uitwisseling van zuurstof met de lucht moeilijker. Wanneer onderwaterplanten vervolgens afsterven, vraagt hun afbraak extra zuurstof. Vooral tijdens warme periodes kan dat leiden tot een sterke daling van het zuurstofgehalte, met vissterfte als mogelijk gevolg.
Die bezorgdheid leeft ook in Ieper, waar eerder al een vergelijkbare situatie werd vastgesteld op het kanaal Ieper-IJzer.

Een dichte laag eendenkroos is niet automatisch schadelijk, maar kan bij warm weer wel leiden tot een ernstig zuurstoftekort in het water

Gemeenteraad bespreekt aanpak
De toestand kwam aan bod tijdens de laatste gemeenteraad vóór het zomerreces. Oppositieleider Valentijn Despeghel (Vooruit) bracht het onderwerp opnieuw onder de aandacht. Hij wees erop dat de bestaande aanpak moet worden voortgezet, met onder meer het opvolgen van de zuurstofwaarden en het beluchten van het water om grote schommelingen op te vangen.
Daarnaast pleitte hij ervoor dat de stad en de Vlaamse Milieumaatschappij (VMM) op korte termijn overtollig eendenkroos verwijderen. Dat is volgens hem ook belangrijk met het oog op het Iepers viskampioenschap, dat begin augustus gepland staat.

Stad volgt situatie op
Schepen van Natuur Miguel Gheysens (Team Ieper) liet weten dat de stad de zuurstofwaarden nauwgezet opvolgt. De beluchters die recent werden hersteld, moeten extra waterbeweging creëren, waardoor de ontwikkeling van eendenkroos gedeeltelijk kan worden afgeremd.
Volgens de schepen is de sterke groei van het eendenkroos het resultaat van meerdere factoren die elkaar versterken. De combinatie van warm weer, weinig waterstroming, een lage waterstand door langdurige droogte, een slibrijke bodem en voedselrijk water creëert gunstige omstandigheden voor de plant.
Wanneer de situatie verder verslechtert, kan de Vlaamse Milieumaatschappij volgens de stad eendenkroos samenbrengen met drijfschermen, waarna het mechanisch wordt verwijderd.

Uitbaggeren blijft een structurele oplossing
Naast tijdelijke maatregelen blijft ook het uitbaggeren van de vestinggrachten een belangrijk onderdeel van de langetermijnaanpak.
Eerder werden al delen van de vestingen uitgebaggerd tussen de Menenpoort, het voormalige openluchtzwembad en de Vaubanstraat. Momenteel loopt de aanbestedingsprocedure voor een volgende fase tussen de Vaubanstraat en de Rijselpoort. Voor de Majoorgracht zijn voorlopig nog geen voorbereidende werken opgestart.
Daarnaast wil de stad blijven inzetten op een betere waterkwaliteit door de aanvoer van voedingsstoffen zoals stikstof en fosfor verder terug te dringen.

Ook strengere aanpak van afvalwater in het buitengebied
Los van de situatie op het vestingwater verscherpt het stadsbestuur ook de controle op de zuivering van huishoudelijk afvalwater in het buitengebied.
Huishoudens die nog steeds niet zijn aangesloten op een individuele behandelingsinstallatie (IBA) of op de riolering, terwijl dat al langer verplicht is, riskeren voortaan een administratieve boete van 1.500 euro. Die kan jaarlijks opnieuw worden opgelegd zolang de situatie niet is geregulariseerd.
Om inwoners daarbij te ondersteunen, blijft de stad een groepsaankoop voor IBA-installaties aanbieden.

© Geert Dewaele
Lees ook:
Mysterieuze eilandjes in de Kasteelgracht: Ieper wil ingrijpen bij aftakelende populieren – 6/02/2026
Zoals eerder bericht door:
Eendenkroos rukt op in Ieperse vestinggrachten, boetes voor wie afvalwater niet zuivert – vrtnws (2 juli 2026)
Groene brij omsingelt eiland van chef Robert (54) en doet vissen bovendrijven: “Serveer ik dan maar eendenkroos in mijn restaurant?” – Nieuwsblad (2 juli 2026)
© Geert Dewaele

💬 Reageer hieronder


Ieper – Het nieuwe Vlaamse drinkwaterplan moet de waterkwaliteit garanderen, maar stuit op verdeeldheid. Terwijl beleidsmakers spreken van een evenwichtige oplossing, groeit in Ieper de bezorgdheid. Vooral de tijdelijke versoepeling van de norm voor triazool tot 2029 zet het vertrouwen in kraantjeswater onder druk.

Tijdelijke versoepeling tot 2029
De Vlaamse regering heeft een drinkwaterplan goedgekeurd dat moet omgaan met verhoogde concentraties van 1,2,4-triazool in delen van West-Vlaanderen. Die stof ontstaat bij de afbraak van bepaalde pesticiden en overschrijdt op sommige plaatsen de Europese voorzorgsnorm van 0,1 microgram per liter.
Om de bevoorrading te garanderen, blijft een tijdelijke afwijking van die norm gelden tot eind 2029. Daarna moet het drinkwater opnieuw overal aan de Europese standaard voldoen.
De hoogste concentraties werden gemeten in De Blankaart, maar voor Ieper ligt de aandacht vooral bij de productiecentra in Dikkebus en Zillebeke, die nauw verbonden zijn met de regionale drinkwatervoorziening.

Provincie: “evenwicht, maar nog veel werk”
Gedeputeerde Bart Naeyaert stelt dat het plan een evenwicht zoekt tussen volksgezondheid en haalbaarheid, en gebaseerd is op wetenschappelijk advies. Volgens hem blijft het drinkwater veilig, ook bij de huidige overschrijdingen.
Tegelijk erkent hij dat onzekerheid over langetermijneffecten blijft bestaan en dat verdere inspanningen nodig zijn. Het dossier is complex omdat meerdere sectoren betrokken zijn, waaronder landbouw, industrie en zorginstellingen.

Gezondheidsrisico’s: beperkte kennis op lange termijn
Wetenschappelijke adviezen geven aan dat de gemeten concentraties ruim onder de voorlopige gezondheidskundige richtwaarde liggen. Toch is er nog geen volledige duidelijkheid over de impact van langdurige blootstelling.
Die combinatie van beperkte acute risico’s en onzekerheid op lange termijn zorgt voor aanhoudende bezorgdheid bij een deel van de bevolking.

Ieper: vertrouwen onder druk
Oo in Ieper klinkt die bezorgdheid steeds luider. Inwoners stellen zich vragen bij het feit dat een Europese norm gedurende meerdere jaren overschreden mag worden, zelfs tijdelijk.
Sommigen geven aan hun gedrag aan te passen en minder kraantjeswater te gebruiken, uit voorzichtigheid eerder dan uit bewezen risico. Anderen blijven het water gebruiken, maar met een groeiend gevoel van twijfel.
De vergelijking met eerdere milieudossiers, waarbij risico’s pas later duidelijk werden, duikt geregeld op in gesprekken. Dat versterkt het wantrouwen tegenover geruststellende boodschappen.

Tussen begrip en scepsis
De reacties in Ieper tonen een dubbel gevoel. Enerzijds is er begrip voor de moeilijke evenwichtsoefening tussen landbouw, economie en volksgezondheid. Anderzijds leeft de vraag waarom een oplossing meerdere jaren moet duren.
De termijn tot 2029 wordt door sommigen als lang ervaren, zeker voor iets zo fundamenteels als drinkwater. Ook de vrees dat tijdelijke maatregelen langer zouden kunnen aanhouden, speelt mee.

Milieuorganisaties: “te weinig ambitie”
Milieu- en natuurorganisaties reageren kritisch op het plan. Zij vinden dat de focus te veel ligt op technische oplossingen, zoals waterzuivering, en te weinig op het voorkomen van vervuiling.
Volgens hen ontbreken duidelijke en snelle ingrepen aan de bron, zoals strengere beperkingen op bepaalde pesticiden.

Politieke reacties lopen uiteen
Binnen de politiek zijn de meningen verdeeld. Sommige vertegenwoordigers benadrukken dat een permanente versoepeling van de norm werd vermeden en dat de tijdelijke periode gepaard gaat met concrete maatregelen.
Andere stemmen vragen meer urgentie. Vanuit de landbouwsector klinkt dan weer bezorgdheid over bijkomende regels en mogelijke concurrentienadelen.

Complex dossier met strakke deadline
Tegen eind 2029 moeten de concentraties opnieuw onder de Europese norm liggen. Hoe de maatregelen concreet worden ingevuld, wordt de komende periode verder uitgewerkt.
Intussen blijft één uitdaging centraal staan: niet alleen de waterkwaliteit verbeteren, maar ook het vertrouwen van inwoners, zeker in Ieper, herstellen.

Lees ook:
Industrie belangrijkste bron van vervuiling in West-Vlaams drinkwater, blijkt uit bronnenonderzoek – 12/01/2026
Westhoek kampt met te veel pesticiden in drinkwater: minister Brouns belooft plan, Groen eist verbod – 6/11/2025
Bron:
Provincie West‑Vlaanderen reageert op drinkwaterplan van Vlaamse regering: “Een evenwichtig akkoord, maar er is nog werk aan de winkel” – HLN 5 mei 2026
Watercoalitie uit scherpe kritiek op nieuw Vlaams Drinkwaterplan: “Tijd van vrijblijvendheid is voorbij” – HLN 5 mei 2026
Vanwalleghem, E. (5 mei 2026). “Vroeger altijd kraantjeswater, nu zet ik koffie met flessenwater”: veel West-Vlamingen vertrouwen hun drinkwater niet meer | VRT NWS Nieuws.
Vlaanderen heeft plan voor gezonder drinkwater, maar niet iedereen is overtuigd: “Chemicaliën zouden niet zo erg zijn… dat zeiden ze van PFAS ook” – Nieuwblad 5 mei 2026

💬 Reageer hieronder

Ieper – De drinkwaterproductie in Zillebeke en Dikkebus zal op termijn verdwijnen. Volgens watermaatschappij De Watergroep maakt toenemende droogte de lokale winning steeds moeilijker. In Ieper zorgt het nieuws voor bezorgdheid, zowel om financiële redenen als om het verdwijnen van een historische activiteit.

Droogte maakt lokale waterwinning steeds moeilijker
Binnen een termijn van ongeveer tien jaar wil De Watergroep stoppen met de drinkwaterproductie in de centra van Zillebeke en Dikkebus. Volgens woordvoerder Kathleen De Schepper ligt de oorzaak niet bij de waterkwaliteit, maar bij een structureel tekort aan water tijdens droge periodes.
Volgens haar moet de waterwinning in beide vijvers vandaag al regelmatig tijdelijk worden stilgelegd tijdens lange droogteperiodes, omdat er simpelweg onvoldoende water beschikbaar is om drinkwater te produceren. Zij gaf aan dat verwacht wordt dat dergelijke periodes door klimaatverandering vaker en mogelijk ook extremer zullen voorkomen.
De twee productiecentra, die in 2010 werden overgenomen van de stad Ieper, leveren samen jaarlijks ongeveer twee miljoen kubieke meter drinkwater. Dat komt overeen met het verbruik van zowat 70.000 inwoners in Ieper en de omliggende regio.

Aanvoer uit andere regio’s als alternatief
Wanneer de productie in Ieper stopt, zal het drinkwater voor de Westhoek vanuit andere productiecentra worden aangevoerd. De geplande sluiting hangt volgens De Watergroep samen met infrastructuurprojecten in Oost-Vlaanderen.
Daarbij wil het bedrijf de productiecapaciteit uitbreiden in het waterproductiecentrum van Kluizen in Evergem en dit verbinden met een grote transportleiding van Farys in Merendree. Via ondergrondse leidingen zou het drinkwater vervolgens verspreid worden over verschillende regio’s in West- en Oost-Vlaanderen.
Volgens de woordvoerder is de uitvoering van deze plannen afhankelijk van vergunningen en grondverwerving, waardoor het project nog een aanzienlijke doorlooptijd heeft.
Over mogelijke prijsstijgingen werd aangegeven dat deze investeringen volgens het bedrijf geen invloed zullen hebben op de waterfactuur, omdat ze reeds zijn opgenomen in het geldende tariefplan tot 2030.

Beslissing los van discussie over waterkwaliteit
De geplande sluiting staat volgens De Watergroep los van de discussie rond triazolen in het drinkwater. Deze stoffen ontstaan onder meer als afbraakproducten van pesticiden en kunnen ook via industrie en huishoudens in het water terechtkomen.
De Europese norm voor triazolen bedraagt 0,1 microgram per liter. Omdat in het verleden hogere waarden werden gemeten in de Westhoek, liet Vlaams minister van Omgeving Jo Brouns tijdelijk een hogere grens tot 1 microgram per liter toe.
Uit recente metingen blijkt dat de waarden in Zillebeke en Dikkebus momenteel onder de Europese norm blijven. Tegelijk werd benadrukt dat concentraties doorgaans lager liggen in wintermaanden, terwijl tijdens droge periodes vaker pieken worden vastgesteld.
Volgens de woordvoerder vormt het sluiten van productiecentra op zich geen oplossing voor de waterkwaliteit. Er werd aangegeven dat een aanpak aan de bron noodzakelijk blijft, omdat water uit de regio verder stroomt naar andere productiegebieden, waar de kwaliteit onder druk kan staan.

Strategisch drinkwaterplan nog onderwerp van debat
Intussen werkt de Vlaamse regering aan een strategisch plan voor de drinkwatervoorziening. Minister Jo Brouns bracht dit voorstel al eerder op de agenda, maar een akkoord bleef voorlopig uit. Vooral de mogelijke verlenging van een versoepelde norm voor triazolen blijft een gevoelig discussiepunt.

Stadsbestuur reageert verrast en bezorgd
Binnen het stadsbestuur van Ieper kwam het nieuws onverwacht. Schepen van Milieu Miguel Gheysens gaf aan dat de stad pas informeel op de hoogte werd gebracht van het voornemen en nog met veel vragen zit.
Volgens hem zal een overleg met De Watergroep moeten uitklaren welke gevolgen de beslissing concreet zal hebben. Hij stelde dat het verdwijnen van de lokale productie ook emotioneel zwaar weegt, omdat de stad historisch nauw verbonden is met de drinkwaterwinning.
Ook voormalig milieuschepen Valentijn Despeghel, vandaag oppositieraadslid, sprak van een spijtige evolutie. Hij wees erop dat Ieper al eeuwenlang zelf drinkwater produceert en dat het verdwijnen van die traditie een symbolisch verlies betekent.

Economisch begrijpelijk, maar niet zonder gevolgen
Hoewel er teleurstelling leeft, wordt de beslissing vanuit economisch standpunt wel begrijpelijk genoemd. Volgens het stadsbestuur gaat het om relatief kleine productiecentra binnen een groter netwerk, wat hun rendabiliteit mogelijk onder druk zet.
Daarnaast speelt ook een financieel element. De stad ontvangt jaarlijks een vergoeding voor het gebruik van de installaties. Volgens het oppositieraadslid gaat het om een bedrag van gemiddeld ongeveer 215.000 euro per jaar.
Hij gaf aan dat het wegvallen van die inkomsten een merkbare impact kan hebben op toekomstige investeringen. Vanuit het huidige bestuur werd tegelijk benadrukt dat dit bedrag relatief beperkt blijft in verhouding tot het totale stadsbudget.

Waterproductie met diepe historische wortels
De drinkwaterproductie in Ieper kent een lange geschiedenis die teruggaat tot de middeleeuwen. De vijvers van Zillebeke en Dikkebus ontstonden in de 13de en 14de eeuw en werden later aangepast om aan de groeiende vraag naar drinkwater te voldoen.
Na de Eerste Wereldoorlog werden in beide gebieden pomp- en filterinstallaties gebouwd in het kader van de heropbouw. In de decennia daarna volgden verschillende uitbreidingen en moderniseringen, waaronder nieuwe opslagbekkens en computergestuurde installaties.
Sinds 2010 staat De Watergroep in voor de productie en distributie van drinkwater. De vijvers zelf blijven eigendom van de stad Ieper.

Lees ook:
Mestlozing in Kemmelbeek legt drinkwaterproductie stil: landbouwers reageren verontwaardigd – 3/02/2026
Industrie belangrijkste bron van vervuiling in West-Vlaams drinkwater, blijkt uit bronnenonderzoek – 12/01/2026
Westhoek kampt met te veel pesticiden in drinkwater: minister Brouns belooft plan, Groen eist verbod – 6/11/2026
Metingen tonen minder slib in Dikkebusvijver dan gedacht dankzij maatregelen tegen erosie – 11/07/2024
Bron:
Vanwalleghem, E. (21 april 2026). Drinkwatercentra in Ieper gaan binnen de 10 jaar dicht door droogte: “Maar lost slechte drinkwaterkwaliteit niet op” | VRT NWS Nieuws.

Waterproductiecentra Zillebeke en Dikkebus (Ieper). De Watergroep.

💬 Reageer hieronder

Ieper – Op het kanaal Ieper-IJzer worden momenteel geen waterkwaliteitsmetingen uitgevoerd met vaste sondes. Dat leidt tot bezorgdheid bij lokale politici en inwoners, zeker nu waterkwaliteit opnieuw hoog op de agenda staat. De Vlaamse Milieumaatschappij benadrukt dat de situatie tijdelijk en gebruikelijk is.

Geen actieve metingen op het kanaal
Op het kanaal Ieper-IJzer zijn momenteel geen meetsondes actief die continu de waterkwaliteit opvolgen. Die toestellen, die verschillende parameters zoals temperatuur, zuurtegraad en zuurstof meten, zijn weggehaald en elders ingezet. Volgens de Vlaamse Milieumaatschappij (VMM) is dat geen uitzonderlijke situatie. De organisatie werkt met een beperkte set multiparametersondes die roterend worden ingezet op verschillende waterlopen in Vlaanderen.

Lokale bezorgdheid groeit
Voormalig milieuschepen en huidig gemeenteraadslid Valentijn Despeghel (Vooruit) uit Ieper uit zijn bezorgdheid over het verdwijnen van de toestellen. Hij stelt dat meerdere sondes in een eerdere legislatuur op het kanaal waren geplaatst om vervuiling snel te detecteren.
Volgens hem komt het weghalen van de sondes op een gevoelig moment. De discussie over drinkwaterkwaliteit leeft sterk in de regio en recente vaststellingen, zoals plastic granulaten op het water en langs de oevers, versterken die ongerustheid.

Beperkingen in middelen en technologie
De VMM bevestigt dat er niet voldoende sondes en personeel beschikbaar zijn om alle probleemlocaties permanent te monitoren. Woordvoerster Katrien Smet legt uit dat de toestellen daarom tijdelijk worden geplaatst en nadien verhuizen naar andere locaties.
Daarnaast kunnen deze sondes niet alle vormen van vervuiling detecteren. Stoffen zoals 1,2,4-triazool – een afbraakproduct van pesticiden – vereisen staalname en laboratoriumanalyse.

Snelle detectie versus visuele controle
Hoewel de sondes bepaalde vervuilingen niet kunnen opsporen, hadden ze volgens Despeghel wel een belangrijke rol in het snel signaleren van andere problemen. In het verleden kon zo sneller worden ingegrepen, bijvoorbeeld door zuurstof toe te voegen aan het water om vissterfte te voorkomen.
Zonder deze continue monitoring verschuift de detectie grotendeels naar visuele vaststellingen door passanten. Volgens Despeghel blijft sociale controle aanwezig, maar die werkt trager dan automatische metingen.

Monitoring stroomafwaarts blijft actief
Momenteel wordt vervuiling pas geregistreerd wanneer het water verder stroomafwaarts wordt gemeten, onder meer ter hoogte van de Knokkebrug bij Merkem, waar nog wel een sonde actief is.

💬 Reageer hieronder

Bron:
Nws, V. (10 maart 2026). Vervuiling kanaal Ieper-IJzer wordt niet meer automatisch opgespoord: “Net nu discussie over drinkwater zo leeft”  | VRT NWS Nieuws. VRTNWS. https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/03/10/controles-waterkwaliteit-ieper/
Lees ook:
40.000 kubieke meter slib verdwijnt uit kanaal Ieper-IJzer: baggerwerken starten in oktober – 27/09/2025