Post Tagged ‘drinkwater’

Ieper – Het nieuwe Vlaamse drinkwaterplan moet de waterkwaliteit garanderen, maar stuit op verdeeldheid. Terwijl beleidsmakers spreken van een evenwichtige oplossing, groeit in Ieper de bezorgdheid. Vooral de tijdelijke versoepeling van de norm voor triazool tot 2029 zet het vertrouwen in kraantjeswater onder druk.

Tijdelijke versoepeling tot 2029
De Vlaamse regering heeft een drinkwaterplan goedgekeurd dat moet omgaan met verhoogde concentraties van 1,2,4-triazool in delen van West-Vlaanderen. Die stof ontstaat bij de afbraak van bepaalde pesticiden en overschrijdt op sommige plaatsen de Europese voorzorgsnorm van 0,1 microgram per liter.
Om de bevoorrading te garanderen, blijft een tijdelijke afwijking van die norm gelden tot eind 2029. Daarna moet het drinkwater opnieuw overal aan de Europese standaard voldoen.
De hoogste concentraties werden gemeten in De Blankaart, maar voor Ieper ligt de aandacht vooral bij de productiecentra in Dikkebus en Zillebeke, die nauw verbonden zijn met de regionale drinkwatervoorziening.

Provincie: “evenwicht, maar nog veel werk”
Gedeputeerde Bart Naeyaert stelt dat het plan een evenwicht zoekt tussen volksgezondheid en haalbaarheid, en gebaseerd is op wetenschappelijk advies. Volgens hem blijft het drinkwater veilig, ook bij de huidige overschrijdingen.
Tegelijk erkent hij dat onzekerheid over langetermijneffecten blijft bestaan en dat verdere inspanningen nodig zijn. Het dossier is complex omdat meerdere sectoren betrokken zijn, waaronder landbouw, industrie en zorginstellingen.

Gezondheidsrisico’s: beperkte kennis op lange termijn
Wetenschappelijke adviezen geven aan dat de gemeten concentraties ruim onder de voorlopige gezondheidskundige richtwaarde liggen. Toch is er nog geen volledige duidelijkheid over de impact van langdurige blootstelling.
Die combinatie van beperkte acute risico’s en onzekerheid op lange termijn zorgt voor aanhoudende bezorgdheid bij een deel van de bevolking.

Ieper: vertrouwen onder druk
Oo in Ieper klinkt die bezorgdheid steeds luider. Inwoners stellen zich vragen bij het feit dat een Europese norm gedurende meerdere jaren overschreden mag worden, zelfs tijdelijk.
Sommigen geven aan hun gedrag aan te passen en minder kraantjeswater te gebruiken, uit voorzichtigheid eerder dan uit bewezen risico. Anderen blijven het water gebruiken, maar met een groeiend gevoel van twijfel.
De vergelijking met eerdere milieudossiers, waarbij risico’s pas later duidelijk werden, duikt geregeld op in gesprekken. Dat versterkt het wantrouwen tegenover geruststellende boodschappen.

Tussen begrip en scepsis
De reacties in Ieper tonen een dubbel gevoel. Enerzijds is er begrip voor de moeilijke evenwichtsoefening tussen landbouw, economie en volksgezondheid. Anderzijds leeft de vraag waarom een oplossing meerdere jaren moet duren.
De termijn tot 2029 wordt door sommigen als lang ervaren, zeker voor iets zo fundamenteels als drinkwater. Ook de vrees dat tijdelijke maatregelen langer zouden kunnen aanhouden, speelt mee.

Milieuorganisaties: “te weinig ambitie”
Milieu- en natuurorganisaties reageren kritisch op het plan. Zij vinden dat de focus te veel ligt op technische oplossingen, zoals waterzuivering, en te weinig op het voorkomen van vervuiling.
Volgens hen ontbreken duidelijke en snelle ingrepen aan de bron, zoals strengere beperkingen op bepaalde pesticiden.

Politieke reacties lopen uiteen
Binnen de politiek zijn de meningen verdeeld. Sommige vertegenwoordigers benadrukken dat een permanente versoepeling van de norm werd vermeden en dat de tijdelijke periode gepaard gaat met concrete maatregelen.
Andere stemmen vragen meer urgentie. Vanuit de landbouwsector klinkt dan weer bezorgdheid over bijkomende regels en mogelijke concurrentienadelen.

Complex dossier met strakke deadline
Tegen eind 2029 moeten de concentraties opnieuw onder de Europese norm liggen. Hoe de maatregelen concreet worden ingevuld, wordt de komende periode verder uitgewerkt.
Intussen blijft één uitdaging centraal staan: niet alleen de waterkwaliteit verbeteren, maar ook het vertrouwen van inwoners, zeker in Ieper, herstellen.

Lees ook:
Industrie belangrijkste bron van vervuiling in West-Vlaams drinkwater, blijkt uit bronnenonderzoek – 12/01/2026
Westhoek kampt met te veel pesticiden in drinkwater: minister Brouns belooft plan, Groen eist verbod – 6/11/2025
Bron:
Provincie West‑Vlaanderen reageert op drinkwaterplan van Vlaamse regering: “Een evenwichtig akkoord, maar er is nog werk aan de winkel” – HLN 5 mei 2026
Watercoalitie uit scherpe kritiek op nieuw Vlaams Drinkwaterplan: “Tijd van vrijblijvendheid is voorbij” – HLN 5 mei 2026
Vanwalleghem, E. (5 mei 2026). “Vroeger altijd kraantjeswater, nu zet ik koffie met flessenwater”: veel West-Vlamingen vertrouwen hun drinkwater niet meer | VRT NWS Nieuws.
Vlaanderen heeft plan voor gezonder drinkwater, maar niet iedereen is overtuigd: “Chemicaliën zouden niet zo erg zijn… dat zeiden ze van PFAS ook” – Nieuwblad 5 mei 2026

💬 Reageer hieronder

Ieper – De drinkwaterproductie in Zillebeke en Dikkebus zal op termijn verdwijnen. Volgens watermaatschappij De Watergroep maakt toenemende droogte de lokale winning steeds moeilijker. In Ieper zorgt het nieuws voor bezorgdheid, zowel om financiële redenen als om het verdwijnen van een historische activiteit.

Droogte maakt lokale waterwinning steeds moeilijker
Binnen een termijn van ongeveer tien jaar wil De Watergroep stoppen met de drinkwaterproductie in de centra van Zillebeke en Dikkebus. Volgens woordvoerder Kathleen De Schepper ligt de oorzaak niet bij de waterkwaliteit, maar bij een structureel tekort aan water tijdens droge periodes.
Volgens haar moet de waterwinning in beide vijvers vandaag al regelmatig tijdelijk worden stilgelegd tijdens lange droogteperiodes, omdat er simpelweg onvoldoende water beschikbaar is om drinkwater te produceren. Zij gaf aan dat verwacht wordt dat dergelijke periodes door klimaatverandering vaker en mogelijk ook extremer zullen voorkomen.
De twee productiecentra, die in 2010 werden overgenomen van de stad Ieper, leveren samen jaarlijks ongeveer twee miljoen kubieke meter drinkwater. Dat komt overeen met het verbruik van zowat 70.000 inwoners in Ieper en de omliggende regio.

Aanvoer uit andere regio’s als alternatief
Wanneer de productie in Ieper stopt, zal het drinkwater voor de Westhoek vanuit andere productiecentra worden aangevoerd. De geplande sluiting hangt volgens De Watergroep samen met infrastructuurprojecten in Oost-Vlaanderen.
Daarbij wil het bedrijf de productiecapaciteit uitbreiden in het waterproductiecentrum van Kluizen in Evergem en dit verbinden met een grote transportleiding van Farys in Merendree. Via ondergrondse leidingen zou het drinkwater vervolgens verspreid worden over verschillende regio’s in West- en Oost-Vlaanderen.
Volgens de woordvoerder is de uitvoering van deze plannen afhankelijk van vergunningen en grondverwerving, waardoor het project nog een aanzienlijke doorlooptijd heeft.
Over mogelijke prijsstijgingen werd aangegeven dat deze investeringen volgens het bedrijf geen invloed zullen hebben op de waterfactuur, omdat ze reeds zijn opgenomen in het geldende tariefplan tot 2030.

Beslissing los van discussie over waterkwaliteit
De geplande sluiting staat volgens De Watergroep los van de discussie rond triazolen in het drinkwater. Deze stoffen ontstaan onder meer als afbraakproducten van pesticiden en kunnen ook via industrie en huishoudens in het water terechtkomen.
De Europese norm voor triazolen bedraagt 0,1 microgram per liter. Omdat in het verleden hogere waarden werden gemeten in de Westhoek, liet Vlaams minister van Omgeving Jo Brouns tijdelijk een hogere grens tot 1 microgram per liter toe.
Uit recente metingen blijkt dat de waarden in Zillebeke en Dikkebus momenteel onder de Europese norm blijven. Tegelijk werd benadrukt dat concentraties doorgaans lager liggen in wintermaanden, terwijl tijdens droge periodes vaker pieken worden vastgesteld.
Volgens de woordvoerder vormt het sluiten van productiecentra op zich geen oplossing voor de waterkwaliteit. Er werd aangegeven dat een aanpak aan de bron noodzakelijk blijft, omdat water uit de regio verder stroomt naar andere productiegebieden, waar de kwaliteit onder druk kan staan.

Strategisch drinkwaterplan nog onderwerp van debat
Intussen werkt de Vlaamse regering aan een strategisch plan voor de drinkwatervoorziening. Minister Jo Brouns bracht dit voorstel al eerder op de agenda, maar een akkoord bleef voorlopig uit. Vooral de mogelijke verlenging van een versoepelde norm voor triazolen blijft een gevoelig discussiepunt.

Stadsbestuur reageert verrast en bezorgd
Binnen het stadsbestuur van Ieper kwam het nieuws onverwacht. Schepen van Milieu Miguel Gheysens gaf aan dat de stad pas informeel op de hoogte werd gebracht van het voornemen en nog met veel vragen zit.
Volgens hem zal een overleg met De Watergroep moeten uitklaren welke gevolgen de beslissing concreet zal hebben. Hij stelde dat het verdwijnen van de lokale productie ook emotioneel zwaar weegt, omdat de stad historisch nauw verbonden is met de drinkwaterwinning.
Ook voormalig milieuschepen Valentijn Despeghel, vandaag oppositieraadslid, sprak van een spijtige evolutie. Hij wees erop dat Ieper al eeuwenlang zelf drinkwater produceert en dat het verdwijnen van die traditie een symbolisch verlies betekent.

Economisch begrijpelijk, maar niet zonder gevolgen
Hoewel er teleurstelling leeft, wordt de beslissing vanuit economisch standpunt wel begrijpelijk genoemd. Volgens het stadsbestuur gaat het om relatief kleine productiecentra binnen een groter netwerk, wat hun rendabiliteit mogelijk onder druk zet.
Daarnaast speelt ook een financieel element. De stad ontvangt jaarlijks een vergoeding voor het gebruik van de installaties. Volgens het oppositieraadslid gaat het om een bedrag van gemiddeld ongeveer 215.000 euro per jaar.
Hij gaf aan dat het wegvallen van die inkomsten een merkbare impact kan hebben op toekomstige investeringen. Vanuit het huidige bestuur werd tegelijk benadrukt dat dit bedrag relatief beperkt blijft in verhouding tot het totale stadsbudget.

Waterproductie met diepe historische wortels
De drinkwaterproductie in Ieper kent een lange geschiedenis die teruggaat tot de middeleeuwen. De vijvers van Zillebeke en Dikkebus ontstonden in de 13de en 14de eeuw en werden later aangepast om aan de groeiende vraag naar drinkwater te voldoen.
Na de Eerste Wereldoorlog werden in beide gebieden pomp- en filterinstallaties gebouwd in het kader van de heropbouw. In de decennia daarna volgden verschillende uitbreidingen en moderniseringen, waaronder nieuwe opslagbekkens en computergestuurde installaties.
Sinds 2010 staat De Watergroep in voor de productie en distributie van drinkwater. De vijvers zelf blijven eigendom van de stad Ieper.

Lees ook:
Mestlozing in Kemmelbeek legt drinkwaterproductie stil: landbouwers reageren verontwaardigd – 3/02/2026
Industrie belangrijkste bron van vervuiling in West-Vlaams drinkwater, blijkt uit bronnenonderzoek – 12/01/2026
Westhoek kampt met te veel pesticiden in drinkwater: minister Brouns belooft plan, Groen eist verbod – 6/11/2026
Metingen tonen minder slib in Dikkebusvijver dan gedacht dankzij maatregelen tegen erosie – 11/07/2024
Bron:
Vanwalleghem, E. (21 april 2026). Drinkwatercentra in Ieper gaan binnen de 10 jaar dicht door droogte: “Maar lost slechte drinkwaterkwaliteit niet op” | VRT NWS Nieuws.

Waterproductiecentra Zillebeke en Dikkebus (Ieper). De Watergroep.

💬 Reageer hieronder

Ieper – Op het kanaal Ieper-IJzer worden momenteel geen waterkwaliteitsmetingen uitgevoerd met vaste sondes. Dat leidt tot bezorgdheid bij lokale politici en inwoners, zeker nu waterkwaliteit opnieuw hoog op de agenda staat. De Vlaamse Milieumaatschappij benadrukt dat de situatie tijdelijk en gebruikelijk is.

Geen actieve metingen op het kanaal
Op het kanaal Ieper-IJzer zijn momenteel geen meetsondes actief die continu de waterkwaliteit opvolgen. Die toestellen, die verschillende parameters zoals temperatuur, zuurtegraad en zuurstof meten, zijn weggehaald en elders ingezet. Volgens de Vlaamse Milieumaatschappij (VMM) is dat geen uitzonderlijke situatie. De organisatie werkt met een beperkte set multiparametersondes die roterend worden ingezet op verschillende waterlopen in Vlaanderen.

Lokale bezorgdheid groeit
Voormalig milieuschepen en huidig gemeenteraadslid Valentijn Despeghel (Vooruit) uit Ieper uit zijn bezorgdheid over het verdwijnen van de toestellen. Hij stelt dat meerdere sondes in een eerdere legislatuur op het kanaal waren geplaatst om vervuiling snel te detecteren.
Volgens hem komt het weghalen van de sondes op een gevoelig moment. De discussie over drinkwaterkwaliteit leeft sterk in de regio en recente vaststellingen, zoals plastic granulaten op het water en langs de oevers, versterken die ongerustheid.

Beperkingen in middelen en technologie
De VMM bevestigt dat er niet voldoende sondes en personeel beschikbaar zijn om alle probleemlocaties permanent te monitoren. Woordvoerster Katrien Smet legt uit dat de toestellen daarom tijdelijk worden geplaatst en nadien verhuizen naar andere locaties.
Daarnaast kunnen deze sondes niet alle vormen van vervuiling detecteren. Stoffen zoals 1,2,4-triazool – een afbraakproduct van pesticiden – vereisen staalname en laboratoriumanalyse.

Snelle detectie versus visuele controle
Hoewel de sondes bepaalde vervuilingen niet kunnen opsporen, hadden ze volgens Despeghel wel een belangrijke rol in het snel signaleren van andere problemen. In het verleden kon zo sneller worden ingegrepen, bijvoorbeeld door zuurstof toe te voegen aan het water om vissterfte te voorkomen.
Zonder deze continue monitoring verschuift de detectie grotendeels naar visuele vaststellingen door passanten. Volgens Despeghel blijft sociale controle aanwezig, maar die werkt trager dan automatische metingen.

Monitoring stroomafwaarts blijft actief
Momenteel wordt vervuiling pas geregistreerd wanneer het water verder stroomafwaarts wordt gemeten, onder meer ter hoogte van de Knokkebrug bij Merkem, waar nog wel een sonde actief is.

💬 Reageer hieronder

Bron:
Nws, V. (10 maart 2026). Vervuiling kanaal Ieper-IJzer wordt niet meer automatisch opgespoord: “Net nu discussie over drinkwater zo leeft”  | VRT NWS Nieuws. VRTNWS. https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/03/10/controles-waterkwaliteit-ieper/
Lees ook:
40.000 kubieke meter slib verdwijnt uit kanaal Ieper-IJzer: baggerwerken starten in oktober – 27/09/2025

,

Metingen in vier West-Vlaamse waterproductiecentra tonen verhoogde concentraties van 1,2,4-triazool in het drinkwater. Onderzoek van Vito wijst industriële lozingen aan als belangrijkste oorzaak, vooral via de Ieperlee. Landbouw en farmaceutische bronnen spelen een kleinere, maar meetbare rol.

Industriële lozingen als dominante factor
Uit een uitgebreid bronnenonderzoek van onderzoeksinstelling Vito blijkt dat vooral industriële lozingen verantwoordelijk zijn voor de verhoogde aanwezigheid van 1,2,4-triazool in het West-Vlaamse drinkwater. Dat afbraakproduct van schimmelbestrijdingsmiddelen wordt sinds begin 2024 in verhoogde concentraties gemeten in vier waterproductiecentra van De Watergroep: De Blankaart (Diksmuide), Dikkebus, Zillebeke en De Gavers.

De Europese drinkwaternorm voor pesticidenresiduen bedraagt 0,1 microgram per liter. In De Blankaart werden in de zomer van 2025 pieken tot 0,7 microgram per liter vastgesteld, zeven keer boven die norm. In de andere centra bleven de waarden dichter bij de grens, met in De Gavers zelfs geen overschrijdingen meer in het afgelopen jaar.

De rol van de Ieperlee
De hoogste concentraties werden gemeten in de Ieperlee, het kanaal dat Ieper met de IJzer verbindt. Daar trof Vito waarden aan tot 9 microgram per liter 1,2,4-triazool. Volgens de onderzoekers is dit waterlichaam de belangrijkste aanvoerroute van de vervuiling richting het waterproductiecentrum De Blankaart.

Lozingen door voedselverwerkende bedrijven en rioolwaterzuiveringsinstallaties leveren daarbij de grootste bijdrage. Bij een van de onderzochte voedingsbedrijven werd in juni een concentratie van 32 microgram per liter vastgesteld in het geloosde water. Het Vito-rapport noemt geen bedrijfsnamen, maar de Vlaamse Milieumaatschappij (VMM) bevestigde tijdens een persbriefing dat het bedrijf IFF België, gelegen aan de Ieperlee, een van de belangrijkste lozingspunten vormt.

De VMM verklaarde daarbij dat “de hoeveelheid die wordt geloosd en de locatie van de lozing maken dat dit zeker een van de belangrijkste bronnen is om te onderzoeken wat eraan kan worden gedaan”, en dat ook andere bedrijven in de regio worden meegenomen in die analyse. Het bedrijf zou volgens de VMM meewerken aan bijkomende maatregelen en mogelijke investeringen om de uitstoot te beperken.

Landbouw en zorginstellingen: secundaire bronnen
Naast de industrie speelt ook de landbouw een rol, zij het in mindere mate. In de productiecentra van Dikkebus en Zillebeke, waar vooral in de zomer lichte overschrijdingen voorkomen, wijst het Vito-onderzoek landbouwactiviteiten aan als belangrijkste lokale bron. Triazolen worden gebruikt in gewasbeschermingsmiddelen voor onder meer aardappelen.

Ook farmaceutische toepassingen dragen beperkt bij. In afvalwater van het Ieperse ziekenhuis Jan Yperman werd een concentratie van 0,2 microgram per liter gemeten.

Gezondheid en beleid
Hoewel de wettelijke norm tijdelijk werd opgetrokken tot 1 microgram per liter – een afwijking die Vlaams minister van Omgeving en Landbouw Jo Brouns (CD&V) voor twee jaar toestond – benadrukt de VMM dat er geen acuut gezondheidsrisico is. De gezondheidskundige advieswaarde ligt immers op 138 microgram per liter.

Intussen werkt de Vlaamse regering aan een Strategisch Drinkwaterplan. Dat plan moet de veiligheid van de drinkwatervoorziening beter waarborgen. Na politieke discussies binnen de meerderheid kondigde de minister aan dat het plan in januari wordt voorgesteld.

💬 Reageer hieronder

Bron:
Bronnenonderzoek bevestigt: West-Vlaams drinkwater vooral vervuild door industriële lozing. (12 januari 2026). Nieuwsblad. https://www.nieuwsblad.be/binnenland/bronnenonderzoek-bevestigt-west-vlaams-drinkwater-vooral-vervuild-door-industriele-lozing/123264309.html
Lees ook bij Bouwend Ieper:
Westhoek kampt met te veel pesticiden in drinkwater: minister Brouns belooft plan, Groen eist verbod – 6/11/2025

Dikkebusvijver – © Geert Dewaele

Ieper – In de Westhoek zitten uitzonderlijk veel resten van pesticiden in het drinkwater. Minister van Landbouw Jo Brouns (CD&V) wil daar nu iets aan doen. Hij werkt aan een plan om de concentratie van triazolen in het water te verlagen – al benadrukt hij dat er geen gevaar is voor de volksgezondheid.

Te hoge waarden in Diksmuide en Ieper
Uit recente metingen blijkt dat nergens in Vlaanderen zoveel triazolen in het drinkwater zitten als in het productiecentrum De Blankaart in Diksmuide. Ook de installaties van Dikkebusvijver en Zillebekevijver in Ieper kampen met te hoge concentraties.

Triazolen zijn resten van pesticiden die vooral in de aardappelteelt worden gebruikt. Ze zijn moeilijk uit het water te filteren en mogelijk kankerverwekkend.

Verhoogde norm, maar weinig resultaat
Eind vorig jaar verhoogde minister Brouns tijdelijk de norm voor triazolen in drie productiecentra: Diksmuide, Ieper en Harelbeke. De toegelaten waarde ging van 0,1 microgram per liter naar 1 microgram per liter – een versoepeling met factor tien, voor een periode van twee jaar.

Volgens Groen-parlementslid Mieke Schauvliege heeft die maatregel weinig opgeleverd. Ze wees als reactie op de Pano-uitzending op het gebrek aan vooruitgang: volgens haar is “een jaar na de versoepeling van de norm nog geen enkele verbetering zichtbaar”. Schauvliege vindt dat pesticiden die triazolen veroorzaken, beter volledig verboden worden.

“Niet zomaar verbieden”
Minister Brouns begrijpt de bezorgdheid, maar waarschuwt voor overhaaste beslissingen. Hij liet weten dat “het niet vanzelfsprekend is om zomaar een product te schrappen dat essentieel is voor bepaalde teelten”. Volgens hem wordt er “voortdurend gezocht naar alternatieven”, maar moet er ook rekening worden gehouden met de impact op de landbouwproductie.

Brouns benadrukt dat “juist gebruik en correcte dosering” cruciaal zijn om het drinkwater te beschermen. Hij herhaalt dat er op dit moment “geen gevaar is voor de volksgezondheid”.

Plan van aanpak in de maak
De minister kondigde aan dat hij begin volgend jaar een concreet plan van aanpak zal voorstellen om de triazolewaarden in de productiecentra van Diksmuide en Ieper terug te dringen. Dat plan moet de waterkwaliteit in de Westhoek structureel verbeteren.

Het volledige bericht verscheen op VRT NWS.

Zillebekevijver – © Geert Dewaele

💬 Wat denk jij?
Moeten schadelijke pesticiden sneller verboden worden, ook als dat de landbouwproductie schaadt? Laat je mening achter in het reactieveld hieronder.

Bron:
Nws, V. (6 November 2025). Minister Brouns werkt aan plan om te veel aan triazolen uit drinkwater Westhoek te krijgen: “Maar geen gevaar voor volksgezondheid” | VRT NWS: nieuws. VRTNWS. https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2025/11/06/minister-van-landbouw-jo-brouns-wil-tegen-begin-volgend-jaar-een/