Post Tagged ‘erfgoed’

Ieper/Dikkebus – In Dikkebus opent op 20 juni het nieuwe ontmoetingscentrum ‘Thicabusca’. De feestelijke inhuldiging valt samen met het lokale kermisweekend en markeert de start van een nieuw hoofdstuk voor de deelgemeente. De stad Ieper benadrukt het belang van verbondenheid, erfgoed en participatie met dit vernieuwde dorpshart.

In de Ieperse deelgemeente Dikkebus maakt het oude ontmoetingscentrum plaats voor een moderne en warme ontmoetingsplek: OC Thicabusca. De officiële opening vindt plaats op 20 juni en vormt meteen het startschot van het kermisweekend in het dorp. Tijdens de plechtigheid wordt de nieuwe naamplaat onthuld, gekozen door inwoners uit vijf voorstellen. De uiteindelijke keuze, ‘Thicabusca’, verwijst naar de oudste vermelding van het dorp in 1089 en betekent ‘dicht struikgewas’.

De stad wil met het vernieuwde OC opnieuw een centrale plek bieden waar mensen elkaar ontmoeten en verenigingen kunnen groeien. Dikkebus krijgt hiermee opnieuw een volwaardige plek waar verbondenheid centraal staat.  De opening wordt muzikaal omlijst door de Koninklijke Harmonie De Vijverzonen, gevolgd door een receptie aangeboden door de stad.

Ook het lokale erfgoed krijgt een prominente plaats. In samenwerking met de stad wordt op dezelfde dag een reizende erfgoedhalte gelanceerd, die de geschiedenis van Dikkebus en de regio in de kijker zet.

Voor het dagelijkse beheer van het centrum zoekt Stad Ieper nog een enthousiaste zaalverantwoordelijke. Deze persoon zal de agenda beheren, activiteiten coördineren en een aanspreekpunt vormen voor gebruikers. De stad benadrukt het belang van een betrokken figuur met “een hart voor het dorp, die het OC mee tot een warme plek voor iedereen maakt.”

De plechtige opening start om 18.30 uur en is gratis toegankelijk voor alle inwoners. Inschrijven is wel vereist vóór 16 juni via inschrijvingen@ieper.be om organisatorische redenen.

De bouw van het ontmoetingscentrum kende eerder vertraging door onverwachte prijsstijgingen, waardoor het dossier herbekeken moest worden. Nu staat alles klaar om van start te gaan.

Adres zaal:
O.C. Dikkebus – Dikkebus­seweg 480, 8900 Ieper

© Geert Dewaele
Bronnen:
DPG Media Privacy Gate. (29 mei 2025). https://www.hln.be/ieper/nieuw-oc-thicabusca-opent-op-20-juni-in-dikkebus-een-plek-waar-verbondenheid-centraal-staat~a288e134/

Ieper – De middeleeuwse burchtmuur die aan het Vandenpeereboomplein werd opgegraven, verdwijnt binnenkort weer onder de grond. De Vlaamse overheid, de stad Ieper en de eigenaar van het perceel hebben gekozen voor het oorspronkelijke bouwproject: een Carrefour-supermarkt met appartementen. “De droom om de site permanent open te stellen voor het publiek is te duur”, zegt Vlaams minister van Onroerend Erfgoed Ben Weyts (N-VA).

De archeologische vondst veroorzaakte eind maart een golf van enthousiasme bij historici en Ieperlingen. Tijdens graafwerken op de bouwwerf aan de Leet doken restanten op van een motteburcht uit de twaalfde eeuw – een belangrijke verblijfplaats van de graven van Vlaanderen. Het werd zelfs het “Gravensteen van Ieper” genoemd.

De ontdekking leidde tot hoop op een publieke ontsluiting van het unieke erfgoed. Een petitie verzamelde duizenden handtekeningen om de site te bewaren. Maar na maanden van overleg en financiële doorrekeningen beslist de Vlaamse overheid nu toch anders.

Te duur voor Vlaanderen
“De kostprijs voor een permanente ontsluiting loopt op tot 10 miljoen euro, en dan gaat het nog maar om de eerste investering”, verklaarde minister Weyts vrijdag ter plaatse. “Daarbovenop zouden er jaarlijks miljoenen euro’s nodig zijn voor behoud, ontsluiting en exploitatie. Dat kan ik niet verantwoorden tegenover de Vlaamse belastingbetaler.”

Een alternatief waarbij bezoekers via een kelder toegang zouden krijgen tot de burcht, bleek technisch moeilijk en financieel even zwaar. “Zelfs dat scenario zou de muur deels beschadigen. Daarom kiezen we ervoor om het erfgoed te bewaren, maar niet zichtbaar te maken”, aldus Weyts.

De burchtmuur zal begraven worden onder de Ieperse klei, wat als een veilige conserveringsmethode geldt. Het geplande bouwproject – een supermarkt met bovengelegen appartementen – gaat door, al wordt er bij de fundering rekening gehouden met het onderliggende erfgoed. Dat zorgt voor extra kosten, maar blijft volgens Weyts “haalbaar en verdedigbaar”. Concreet betekent dit dat de funderingsplannen zullen worden aangepast, de Vlaamse overheid zorgt voor de middelen om de motte digitaal te ontsluiten.

Bouwheer Jean-Marie Cardinael (72) uit Brugge reageert opgelucht. “We hebben van bij het begin constructief meegewerkt aan het archeologisch onderzoek”, zegt hij. “Ik ben blij dat er een oplossing is die zowel het erfgoed beschermt als het project toelaat. Zo kunnen we bijdragen aan de toekomst van Ieper, met respect voor het verleden.”

Ook burgemeester Katrien Desomer (Team Ieper) spreekt van een moeilijke maar noodzakelijke keuze. “We hebben alle opties onderzocht: van een glazen vloer tot volledige verwerving van het terrein. Maar we botsen op de financiële realiteit. Meer dan tien miljoen euro, en dat is nog zonder exploitatiekost. Dat is niet verantwoord.”

Virtuele ontsluiting en toekomstplannen
Hoewel de burcht fysiek verdwijnt onder de grond, zal ze digitaal blijven bestaan. Er zijn opmetingen, foto’s en 3D-beelden gemaakt. Via QR-codes zullen bezoekers de historische site virtueel kunnen bewonderen.

De stad stelt intussen een voorkooprecht in op aanpalende percelen. “Zo houden we in de toekomst de deur open voor verder archeologisch onderzoek naar de burcht en andere mogelijke vondsten”, zegt Desomer. “Ik leefde wekenlang mee met dit dossier. Als Ieperling doet dit pijn, maar als burgemeester moet ik de bredere belangen afwegen. Het uitstellen van andere geplande stadsprojecten was geen optie. Op heel wat domeinen maar niet in het minst op vlak van erfgoed en toerisme zijn de uitdagingen groot de komende jaren met o.a. de investering in een nieuw IFFM 3.0, de viering van 100 jaar Menenpoort en Last Post en het in stand houden van ons bovengronds, zichtbaar erfgoed.”

De opgravingen trokken de voorbije weken duizenden bezoekers. Met het opnieuw begraven van de burcht komt daar binnenkort een einde aan – al leeft het verleden voort onder de stad én in het collectieve geheugen van haar inwoners.

Teleurstelling bij oppositie
Een stuk Ieperse geschiedenis lijkt voorgoed verloren te gaan. De plannen om een middeleeuwse burchtsite te beschermen, lijken definitief van tafel. De teleurstelling bij de oppositiepartijen Groen en Vooruit is groot.

Lieven Stubbe (Groen), mede-initiatiefnemer van een petitie om het historische terrein te redden, reageert ontgoocheld:
“De som om dat terrein op te kopen zal inderdaad wel hoog liggen, maar we hadden er op gerekend dat Onroerend Erfgoed zou samenwerken met de stad en andere instanties, zoals het provinciaal toerismebedrijf Westtoer, om de nodige centen te verzamelen. Blijkbaar is dat niet gebeurd. En dat vinden we bijzonder jammer. Een uniek stuk geschiedenis gaat nu, wellicht, voor altijd de grond in.”

Ook Vooruit, in Ieper in de oppositie, spaart de kritiek niet.
“Dit hele project werd bekeken door een boekhoudersbrilletje en mist de bevlogenheid van vooruitziende bestuurders die verder kijken dan de volgende verkiezingsdatum. Hier wordt een unieke kans om Ieper te promoten vakkundig de nek omgewrongen. Dit is een droevige dag voor zovele fiere Ieperlingen..”

© Geert Dewaele
© Geert Dewaele
Bronnen:
Pattyn, T., & Pattyn, T. (9 mei 2025). Burcht van Ieper wordt dan toch begraven, en erbovenop komt een supermarkt: “De droom is te duur.” Het Nieuwsblad. https://www.nieuwsblad.be/cnt/dmf20250509_94790152

DPG Media Privacy Gate. (9 mei 2025). https://www.hln.be/ieper/resten-middeleeuwse-burchtmuur-verdwijnen-onder-de-grond-publieke-toegang-zou-minstens-10-miljoen-euro-kosten~a5903432/

Nws, V. (9 mei 2025). Resten van bijzondere Middeleeuwse burcht in Ieper worden weer begraven: “Zichtbaar bewaren bleek onbetaalbaar” | VRT NWS: nieuws. VRTNWS. https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2025/05/09/resten-van-bijzondere-burcht-in-ieper-worden-weer-begraven-zic/
Lees ook:
Archeologen ontdekken resten van middeleeuws grafelijk domein op de terreinen van de Carrefour – 31/03/2025
Binnenkort afbraak van het pand met Carrefour Market op de Leet; daarna komt nieuwbouw – 18/08/2024
Absolute aanraders:
Ivanvanherpe_Nwlitv. (n.d.). De Grote Kroniek van Ieper – De dag-aan-dag geschiedenis van een stad. Copyright De Grote Kroniek Van Ieper – All Rights Reserved. https://ieperkroniek.com/

Homepage. HEEMKRING IEPERS KWARTIER. https://iepers-kwartier.be/
De lidmaatschapsbijdrage voor het jaar 2025 bedraagt € 20 voor gewone leden en € 25 voor steunende leden.
Dit bedrag kan gestort worden op het rekeningnummer BE30 0682 4915 2611 (BIC: GKCCBEBB) van Heemkring Iepers Kwartier, Huysstraat 12, 8902 Zillebeke.

,

Ieper – De laatste watertoren van Ieper werd in maart 2022 nog door de Watergroep verkocht aan een familiebedrijf uit Deerlijk voor 130.000 euro. De kopers hadden ambitieuze plannen om exclusieve lofts in de toren te bouwen en te verkopen, maar sindsdien werden nauwelijks werken uitgevoerd. Ondertussen zijn de plannen gewijzigd, en staat de toren opnieuw te koop. De vraagprijs is gestegen en zou nu tussen de 250.000 en 300.000 euro liggen. Er zou al interesse zijn.

De betonnen constructie die nog in goede staat verkeerd, werd gebouwd in 1921 en heeft op een hoogte van 34 meter een cilindrisch waterreservoir van 500 kubieke meter. De toren, versierd met twee Ieperse wapenschilden, wordt al jaren niet meer gebruikt, maar voorzag in de vorige eeuw de stad van drinkwater vanuit Dikkebusvijver. De toren heeft met zijn hoge toren een prachtig zicht, te bereiken na een uitdagende klim langs een stelling met ladders.

Het gebouw dat sinds 2009 staat aangeduid als bouwkundig erfgoed, is zonevreemd waardoor permanent wonen niet kan. Er werd wel een omgevingsvergunning (loopt nog tot eind juni) afgeleverd om de toren te verbouwen tot vakantiewoning met drie delen, maar de watertoren moet als een geheel worden verkocht. Die werken zullen dus nog moeten worden opgestart door de nieuwe eigenaar.

Een andere gelijkaardige watertoren langs de Meenseweg, die dateerte van 1927, werd gesloopt in 2015 omwille van betonrot.

2015-06-15 16.06.33
De afbraak van de watertoren langs de Meenseweg in 2015 © Geert Dewaele
Bronnen:
https://www.nieuwsblad.be/cnt/dmf20250306_94453835

Nws, V. (3 maart 2025). Laatste watertoren van Ieper staat opnieuw te koop, als te verbouwen vakantiewoning: “Dit is vrij uniek in ons land.” vrtnws.be. https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2025/03/06/laatste-watertoren-van-ieper-staat-opnieuw-te-koop-als-te-verbo/
Lees ook:
Watertoren Meenseweg Ieper wordt maandag afgebroken – 11/06/2015

Ieper – Het voormalig openluchtzwembad van Ieper werd geopend in 1885. Vele Ieperlingen leerden er zwemmen, en het was jarenlang een geliefde plek voor zomerse ontspanning met het kleine snoepkraampje en de betonnen zitbanken. Na vele jaren krijgt het nu eindelijk een nieuwe bestemming: na een periode van leegstand en verval heeft de stad Ieper besloten om deze historische site nieuw leven in te blazen met ambitieuze herinrichtingsplannen.

Twee participatiemomenten
Er was ruimte voor gemeenschapsbetrokkenheid in het project. De stad Ieper heeft samen met lokale bewoners en verenigingen nagedacht over de invulling van de site, met twee participatiemomenten. In september 2023 kreeg iedereen de kans om aanwezig te zijn bij het eerste moment, toen twee ontwerpvarianten werden getoond en toegelicht. De aanwezigen gaven aan welke zaken goed waren in beide voorstellen en welke aanpassingen nodig waren. In juni 2024 kregen de inwoners van Ieper opnieuw de kans om actief deel te nemen aan het tweede participatiemoment, waar het definitieve ontwerp werd gepresenteerd dat getekend werd door ontwerpbureau OMGEVING.

Naast input van de inwoners nam het bureau ook informatie mee die het verkreeg na een archeologisch vooronderzoek eind 2023 over de ondergrondse delen van de Vauban-vestingmuur. Ook de randvoorwaarden vanuit de Vlaamse Milieumaatschappij (waterbeheerder) en het Agentschap Onroerend Erfgoed werden scherp gesteld. Na dit tweede participatiemoment kregen bewoners en adviesraden nog de tijd tot 15 juli 2024 om opmerkingen over het ontwerp door te geven.

Ontwerp
De nieuwe plannen voorzien in een transformatie van het oude zwembadterrein tot een groene, openbare ruimte die toegankelijk is voor iedereen. In plaats van zwemwater zal het gebied plaatsmaken voor een park met waterpartijen, wandelpaden en zitplekken waar bezoekers kunnen ontspannen.

Duurzaamheid staat centraal in de herinrichting. Het nieuwe park zal gebruikmaken van inheemse beplanting en duurzame materialen, en het ontwerp is gericht op het bevorderen van biodiversiteit. Er is ook aandacht voor waterbeheer en waterafvoer, met het hergebruik van regenwater in de waterpartijen en het creëren van natuurlijke infiltratiezones. Dankzij een nieuwe open waterverbinding tussen de Kasteelgracht en de Wieltjesgracht zal de stad voor altijd beschermd zijn tegen dreigende wateroverlast.

Toekomstvisie
De herinrichting van het voormalig openluchtzwembad van Ieper markeert een belangrijke stap in de herontwikkeling van de stad als een plaats waar erfgoed, natuur en gemeenschap samenkomen. Er worden plannen gemaakt voor regelmatig terugkerende evenementen, zoals openluchtconcerten, markten en sportactiviteiten. De opening van het nieuwe park, gepland voor 2025, belooft een nieuwe impuls te geven aan het stadsleven en een groene oase te bieden voor zowel inwoners als bezoekers.

Lees ook:
Ieperse binnenstad in 2017 net ontsnapt aan overstroming – 21/12/2023
Historische vestingmuren opgegraven aan het vroegere openluchtzwembad in Ieper – 16/12/2023
© Stad Ieper
Bron:
Denk mee over de herinrichting van het voormalig openluchtzwembad. (n.d.). Stad Ieper. https://www.ieper.be/herinrichting-openluchtzwembad-2
© Jean-Pierre Vandepitte
© Jean-Pierre Vandepitte
Opgraving vestingmuren eind 2023 – © Geert Dewaele

© Geert Dewaele

Ieper – Artex en Eco Discount, twee vertrouwde winkels in de Arsenaalstraat in Ieper, stoppen definitief. De kledingzaak en de budgetwinkel kondigden enkele weken na elkaar hun sluiting aan. De redenen lopen uiteen, van moeilijke jaren tot pensioen. De toekomst van de vrijgekomen panden blijft voorlopig onzeker.

Artex:
Op de website van A&K Mode nv/Artex Ieper en op hun Facebookpagina lezen we dat de winkel overgaat tot “totale uitverkoop wegens stopzetting”. De uitverkoop start op 2 april 2024. Ondertussen blijft de winkel open.
De kledingwinkel probeerde naar eigen zeggen 30 jaar lang te verrassen met nieuwe collecties. De laatste jaren bleken zeer uitdagend te zijn geweest en uitbaters Nico Claeys en Rute Rodrigues waren op een punt gekomen waarop ze keuzes dienden te maken. Na lang nadenken namen ze dan ook de moeilijke beslissing om de winkel te sluiten en een nieuwe uitdaging aan te gaan.
Nico Claeys studeerde marketing aan de Hantal in Kortrijk en is ondertussen al 30 jaar zelfstandig bedrijfsleider. Naast zijn passie voor de modesector heeft hij ook nog 2 andere grote passies : IT en zelf muziek maken. Rute Rodrigues studeerde accounting aan het Stedelijk Instituut voor Handel en Ambachten (SIHA).

A&K Mode nv/Artex Ieper – © Geert Dewaele

Eco Discount
Ook hier vinden we op de website en de Facebookpagina de aankondiging van de stopzetting. Uitbater Stephan Van Roy (61) houdt het voor bekeken wegens pensioenleeftijd. Ook het overlijden van zijn echtgenote een half jaar geleden, heeft een rol gespeeld.

Tot in 2006 was er in deze gebouwen ook al de warenhuisketen Nopri gevestigd, waarna Eco Discount er zijn intrek in nam. In 2008 nam Stephan Van Roy het over met een groter aanbod. Stephan is met zijn vrouw afkomstig van Mechelen. Sinds 2005 woonden ze in Wenduine.

Vanaf 1 februari was er dan ook uitverkoop met kortingen die momenteel gaan tot -70%.
De winkel verkocht tot ruim 12.000 verschillende producten: dagdagelijkse producten voor elk gezin: was- en onderhouds-, hygiëne- en cosmeticaproducten (zoals shampoos, douchegels, nagellakken, …), emmers, dweilen, potten & pannen. De helft van de producten en artikelen was afkomstig uit overstocks of eindepromoties van fabrikanten & winkels. De rest van de artikelen werd via de reguliere kanalen van fabrikanten en groothandels aangekocht. Eco Discount is o.m. lid van Districo, een coöperatieve aankoopgroepering.

De uitbater was trots om een onafhankelijk, zelfstandig en familiaal bedrijf zijn. Hij wil tijdens zijn pensioen graag wat meer reizen.

Nopri was een franchisewinkel van Sarma. Tot het einde van de jaren 90 telde België zo’n 220 Nopri’s.

Eldi
Zo is electroketen Eldi de enige winkel die nog overblijft. Volgens de filiaalhouder heeft Eldi er nog een contract tot 2030, van sluiting is dus geen sprake. Voor Eldi was hier trouwens het Chinees restaurant China Palace gevestigd.

Wat er nu met de vrijgekomen gebouwen zal gebeuren is niet duidelijk. Stilletjes wordt gehoopt op een Albert Heijn of een Action, misschien komen er wel appartementen. Niemand lijkt het te weten.

Weverijfabrieken
De totale site was tot begin vorige eeuw een militair terrein van 3 hectare groot. In 1929 werd hier “weverij Alpaga” opgericht en daaruit ontstond ook nog spinnerij “Filature de l’Arsenal”. Na sluiting van de fabriek en jaren leegstand, werden in 1981 de gebouwen omgevormd tot grootwarenhuis en winkelcentrum. De bakstenen schermgevel van zeventien traveeën is nog een restant uit die industriële tijd. Wat er met de site ook gebeurd, deze waardevolle gebouwen met erfgoedwaarde zijn beschermd en kunnen niet afgebroken worden.

Eco Discount – © Geert Dewaele

Leegstaand finan­ci­ëngebouw wordt grote campus voor buitengewoon basisonderwijs
Naast dit handelscentrum in de Arsenaalstraat, treffen we ook nog het leegstaande gebouw van de FOD Financiën aan, de laatste belastingambtenaren zijn er al een tijdje vertrokken. Tegen september 2026 zou er een grote school voor buitengewoon basisonderwijs komen. Alle afdelingen van ‘Het Vlot’ krijgen er onderdak, nu zitten die nog verspreid over drie locaties in de stad (de hoofdvestiging in de Sint-Elisabethstraat, een afdeling in de Sint-Catharinastraat en één in de Veurnseweg in Brielen). Op de nieuwe campus zou plaats zijn voor 300 kinderen. Scholengemeenschap ‘Kleine Vos’ kocht de site van de Regie der gebouwen. Er zullen grondige verbouwingen nodig zijn: de buitenkant blijft staan, maar binnenin zullen de grootste werken moeten gebeuren. Men maakt immers de transformatie van een kantoorgebouw naar een schoolgebouw.

De gebouwen van de FOD Financiën
De gebouwen van de FOD Financiën © Geert Dewaele
Lees ook:
Leegstaande gebouwen van de belastingen in de Arsenaalstraat worden school – 1/12/2023