Post Tagged ‘wateroverlast’

,

Ieper – De voormalige openluchtzwembad krijgt een grondige herinrichting. De plannen maken deel uit van een groter project om bij hevige regenval meer water via de oostkant van Ieper af te voeren. Opvallend is dat de site op termijn mogelijk ook opnieuw ruimte biedt om in open lucht te zwemmen.

Het oude openluchtzwembad van Ieper, dat sinds 2001 buiten gebruik is, staat voor een nieuwe toekomst. De stad wil de verloederde site integreren in het historische vestinglandschap en tegelijk een belangrijke rol geven in de strijd tegen wateroverlast. Bij hoogwater moet er uiteindelijk tot 8 kubieke meter water per seconde kunnen passeren.

Van zwembad naar schakel in de waterbeheersing
Het openluchtzwembad werd in 1885 aangelegd en sloot in 2001 de deuren omdat de infrastructuur niet langer voldeed aan de hedendaagse normen voor publieke zwembaden. Voor heel wat Ieperlingen blijft de plek verbonden met herinneringen aan zomerse zwembeurten vlak bij de Menenpoort.
Na de sluiting verloor de site geleidelijk haar oorspronkelijke functie. De beschermingsstatus veranderde doorheen de jaren: in 2009 werd de site geklasseerd, in 2015 volgde een gedeeltelijke declassering en in 2018 werd de bescherming opgeheven.
Nu krijgt de locatie een nieuwe bestemming. De herinrichting maakt deel uit van een ruimer plan om de waterdoorstroming langs de Ieperse vestingen te verbeteren. Daarbij moet niet alleen het water beter worden opgevangen, maar ook de afvoer richting de Ieperlee vlotter verlopen.
Schepen van Waterbeleid Miguel Gheysens (Team Ieper) lichtte de plannen in de lokale media toe. Volgens hem blijven de oostelijke en noordelijke muur van het voormalige zwembad behouden. De overige delen worden geïntegreerd in het vestinglandschap en de omgeving van de Menenpoort.
Het ontwerp voorziet in één grote waterpartij, met aan de oostzijde een ecologische oever en aan de kant van de vestingen een trappenstructuur. Ook de huidige afscheiding tussen het zwembad en de vestingen wordt aangepakt. Daardoor moet de historische omgeving opnieuw meer één geheel vormen.

Extra afvoercapaciteit langs de oostkant van de stad
De ingrepen zijn niet louter landschappelijk. Ze moeten vooral een oplossing bieden voor de toenemende druk op de waterafvoer bij hevige neerslag.
Wanneer er in korte tijd veel regen valt in Heuvelland, komt een grote hoeveelheid water via de Bollaertbeek richting Ieper. Vandaag wordt dat water hoofdzakelijk langs de westelijke zijde van de stad afgevoerd naar het Ieperleekanaal.
Volgens Gheysens volstaat die bestaande afvoerroute niet in alle omstandigheden. Daarom wil de stad ook de oostelijke zijde van Ieper beter inschakelen. Het water moet daar via de vestingen en de omgeving van de Menenpoort naar de Ieperlee kunnen stromen.
De schepen wijst erop dat een uitzonderlijke hoeveelheid neerslag op korte tijd een bijzonder grote watermassa richting het stadscentrum kan sturen. De geplande infrastructuur moet helpen om dat risico te beperken.

Bij hoogwater moet er uiteindelijk 8 kubieke meter water per seconde door het nieuwe afvoersysteem kunnen stromen

Verschillende ingrepen langs de vestingen en de Menenpoort
Een eerste onderdeel van het grotere vestingproject werd al enkele jaren geleden uitgevoerd. Toen vonden baggerwerken plaats aan weerszijden van de Menenpoort, in de richting van de Poternebrug en het voormalige zwembad.
Ook het traject tussen de vernieuwde Poternebrug en de Rijselpoort staat op de planning. De Vlaamse Milieumaatschappij (VMM) zou daar bijkomend een gedeelte van de vestinggracht baggeren, vanaf de brug tot aan de bocht ter hoogte van de sportzone.
Een ander belangrijk knelpunt bevindt zich aan de Menenpoort. Om grotere hoeveelheden water te kunnen afvoeren, moet de bestaande doorgang worden aangepast. Daarvoor zijn twee grote kokers onder de brug voorzien.
Die ingreep zal ook gevolgen hebben voor het verkeer. De straat voor de Menenpoort moet worden opgebroken om de nieuwe constructies te kunnen plaatsen. Volgens de schepen is het om een ingrijpende werf met een aanzienlijke impact op de mobiliteit in het stadscentrum te vermijden, de bedoeling om deze werken pas na de herdenking van honderd jaar Menenpoort in 2028 uit te voeren.

Oude zwembad krijgt nieuwe verbinding met de vestingen
Op de voormalige zwembadsite zelf zijn de eerste ingrepen eerder voorzien. De VMM zou er al in het daaropvolgende jaar met werken starten.
Een belangrijk probleem is de beschadigde inbuizing onder het oude zwembad. Die moet worden aangepakt om de waterafvoer opnieuw mogelijk te maken.
Daarnaast verdwijnt de zuidelijke muur tussen het zwembad en de vestingen. Het water dat vanuit de richting van de Menenpoort komt, zal vervolgens via een getrapte constructie naar een lager niveau stromen en onder de straat worden geleid naar de Wieltjesgracht.
De muur aan de Basculestraat en de Kiplinglaan wordt gerenoveerd. Dat wordt volgens de voorgestelde plannen een van de weinige zichtbare elementen die nog aan het vroegere zwembad zullen herinneren.

Ook de Wieltjesgracht en de Ieperlee worden aangepakt
De waterafvoer stopt niet aan het voormalige zwembad. Ook verder stroomafwaarts zijn aanpassingen nodig om het water voldoende snel richting de Ieperlee te krijgen.
Zo is een nieuwe koker onder de Diksmuidestraat voorzien. Daarnaast wil men ter hoogte van Hotel Ariane de verbinding tussen de Wieltjesgracht en de Ieperlee verbeteren. Op die locatie zou de Ieperlee opnieuw gedeeltelijk worden opengelegd. Volgens de toelichting van Gheysens zouden daarvoor een muur en enkele bomen moeten verdwijnen.
Het uiteindelijke doel is een aaneengesloten afvoersysteem waarbij het water via verschillende niveaus en kokers zijn weg kan vinden. Bij hoge waterstanden moet de infrastructuur een capaciteit van 8 kubieke meter per seconde aankunnen.

Komt zwemmen in open water terug aan de Menenpoort?
Naast de waterbeheersing kan het project nog een opmerkelijk neveneffect hebben. De stad onderzoekt namelijk of zwemmen in open water op de voormalige zwembadsite opnieuw mogelijk kan worden.
Dat zou voor Ieper een opvallende terugkeer betekenen naar de oorspronkelijke functie van de locatie, al zal de omgeving er na de herinrichting heel anders uitzien.
Een belangrijke uitdaging is de waterkwaliteit. In verschillende Ieperse waterpartijen kampt men met blauwalgen. Volgens Gheysens denkt men die problematiek op deze locatie mogelijk te kunnen vermijden dankzij de geplande ingrepen.
De stad wil daarvoor ook expertise uit Nederland benutten. De schepen verwees daarbij naar onderzoek van Indiase wetenschappers die er rond dit onderwerp actief zijn.
Een eventuele eerste zwembeurt ligt evenwel niet onmiddellijk in het verschiet. In de toelichting wordt 2028 of 2029 als mogelijke timing genoemd. Dat blijft afhankelijk van de verdere uitvoering van de plannen en de voorwaarden om zwemmen in open water veilig mogelijk te maken.

Project met een prijskaartje van 3,7 miljoen euro
De totale investering voor de beschreven werken wordt geraamd op 3,7 miljoen euro. De stad Ieper zou daarvan 1 miljoen euro voor haar rekening nemen. De uitvoering van de waterbouwkundige werken ligt bij de Vlaamse Milieumaatschappij.
De plannen voor de voormalige zwembadsite en de bredere waterbeheersing moeten nog verder hun weg door de voorziene besluitvorming afleggen. De verschillende onderdelen worden bovendien niet allemaal op hetzelfde moment uitgevoerd.
Voor de Ieperlingen betekent het project alvast een ingrijpende verandering voor een vertrouwde plek aan de Menenpoort. Wat jarenlang een verlaten zwembadsite was, moet uitgroeien tot een onderdeel van de waterbescherming van de stad, met mogelijk opnieuw ruimte voor zwemmen in open lucht.

Afbeelding Stad Ieper
De doorgang aan de Menenpoort – Foto Geert Dewaele
Lokale media:
Duikje nemen met zicht op de Menenpoort? Plan tegen overstromingen maakt zwemmen in vestingen mogelijk – (Nieuwsblad 4/11/2026)
Oud openluchtzwembad in Ieper wordt waterbuffer waar zwemmen zou kunnen: 8 kubieke meter water per seconde moet centrum droog houden – (HLN 5/11/2026)
Het voormalige openluchtzwembad – Foto Geert Dewaele

Ken je een nieuwsfeit, initiatief of andere interessante ontwikkeling die we bij Bouwend Ieper kunnen brengen? Laat het ons weten via ‘Contact/Meld ons nieuws’ of stuur je bericht naar Bouwend.Ieper@outlook.be.
Samen houden we Ieper op de hoogte.

Wieltjesgracht aan de Diksmuidestraat – Foto Geert Dewaele
Wieltjesgracht ter hoogte van Hotel Ariane – Foto Geert Dewaele

💬 Reageer hieronder

© Geert Dewaele

Ieper – De Provincie West-Vlaanderen en Stad Ieper hebben een nieuwe stap gezet richting de aanleg van het Ypermanpark aan de Bellewaerdebeek. Het project moet de omgeving beter beschermen tegen wateroverlast en tegelijk extra ruimte creëren voor natuur, recreatie en zachte mobiliteit. De investering bedraagt ruim 1,5 miljoen euro.

Provincieraad keurt volgende fase goed
De provincieraad van West-Vlaanderen gaf donderdag groen licht voor het bestek en de plaatsingsprocedure van het project. Eerder had ook de Ieperse gemeenteraad de plannen al goedgekeurd. Daarmee komt de effectieve aanleg van het Ypermanpark opnieuw dichterbij.
Het toekomstige park komt ten noordoosten van de binnenstad, in de omgeving tussen de Pilkemseweg, Briekestraat, Groenestraat en Brugseweg. De Bellewaerdebeek vormt daarbij een centrale as binnen het ontwerp.

Waterproblemen vormen belangrijke aanleiding
De omgeving rond Potyze, Potakker en delen van de Pilkemseweg krijgt al langer te maken met wateroverlast bij hevige regenval. Volgens de betrokken overheden raakt het bestaande watersysteem steeds moeilijker in balans door periodes van intense neerslag afgewisseld met langdurige droogte.
Tijdens droge maanden ontstaan daarnaast problemen met waterkwaliteit en waterbeschikbaarheid. Er zijn geregeld meldingen van blauwalgen, geurhinder en vissterfte, terwijl ook landbouwers de gevolgen van droogte ondervinden.
Het project wil daarom inzetten op een combinatie van natuurlijke buffering, infiltratie en herstel van het beeklandschap.

Het Ypermanpark moet verschillende uitdagingen tegelijk aanpakken: wateroverlast beperken, natuur versterken en de leefkwaliteit verhogen

Bellewaerdebeek krijgt meer ruimte
Een van de belangrijkste ingrepen is de herinrichting van de Bellewaerdebeek. De waterloop krijgt opnieuw meer ruimte, waardoor regenwater trager kan worden afgevoerd tijdens piekmomenten.
Daarnaast wil men regenwater langer in het gebied vasthouden. Dat moet niet alleen het risico op overstromingen verkleinen, maar ook helpen om uitdroging van de natuur tijdens droge periodes tegen te gaan.
In en rond de beekzone worden bijkomende ecologische structuren voorzien, met extra aandacht voor biodiversiteit en natuurontwikkeling.

Nieuwe brug voor fietsers en wandelaars
Ook zachte mobiliteit speelt een belangrijke rol in het ontwerp. Een nieuwe fiets- en wandelbrug over de Bellewaerdebeek moet het Bellewaerdebeekpad verbinden met het Jan Ypermanpark.
Voor fietsers en voetgangers uit het noorden van Ieper moet dat zorgen voor een veiligere verbinding richting binnenstad, los van druk autoverkeer. Vooral scholieren en pendelaars zouden daarvan gebruik kunnen maken.
De brug wordt tegelijk een schakel binnen een ruimer netwerk van trage wegen aan de noordrand van de stad.

Voedselbos en recreatieve zones voorzien
Het Ypermanpark krijgt niet alleen een ecologische functie, maar ook recreatieve invulling. In het ontwerp zijn wandel- en fietspaden opgenomen, samen met een hondenlosloopweide en een waterspeelzone voor kinderen.
Daarnaast plant men de aanleg van een erfgoedboomgaard en een voedselbos met eetbare bomen en planten. De groenstructuren moeten het open landschap versterken en extra ruimte bieden voor fauna en flora.

Europese steun via klimaatprogramma
Het project maakt deel uit van Interreg ARC, een Europees programma rond klimaatweerbaarheid en duurzaam waterbeheer.
De totale kostprijs van de werken wordt geraamd op 1.587.520,77 euro inclusief btw. Ongeveer één miljoen euro daarvan wordt gedragen door de Provincie West-Vlaanderen.

Zoals eerder bericht door:
Ieper kiest voor waterveiligheid en natuurherstel met ambitieus Ypermanpark – http://www.westnieuws.be. (21 mei 2026).
Lees ook:
Ypermanpark schuift op richting uitvoering, maar opening laat nog jaren op zich wachten – 7/05/2026
Ieper krijgt Europese subsidies voor aanleg ecologisch Ypermanpark – 6/7/2024

💬 Reageer hieronder

Vlamertinge – Het geplande wachtbekken langs de Grote Kemmelbeek in Vlamertinge zorgt voor discussie in de Ieperse gemeenteraad. Oppositieraadslid Lieven Stubbe (Groen) stelt de impact van het project in vraag, terwijl het stadsbestuur benadrukt dat elke maatregel tegen wateroverlast noodzakelijk blijft.

Groen zet vraagtekens bij capaciteit van gepland bekken
Tijdens de gemeenteraad van 4 mei uitte oppositieraadslid Lieven Stubbe (Groen) stevige kritiek op het geplande wachtbekken dat de provincie wil realiseren tussen de Bellestraat en de Grote Kemmelbeek in Vlamertinge.
Volgens Stubbe is de voorziene capaciteit te beperkt om echt een verschil te maken bij zware regenval. Het project omvat een zone van ongeveer 0,6 hectare, goed voor een bijkomende buffering van circa 2.900 kubieke meter water. Hij stelde dat dit eerder neerkomt op een verbreding van de beek dan op een volwaardig wachtbekken.
Daarbij verwees hij naar grotere bufferzones in de regio, zoals de Verdronken Weide en het gecontroleerde wachtbekken in Voormezele, waar volgens hem aanzienlijk grotere volumes water kunnen worden opgevangen.
Stubbe wees er ook op dat bij intense neerslag een relatief klein bufferbekken snel verzadigd raakt. Volgens hem zou een uitbreiding richting de lager gelegen gronden aan de spoorwegzijde meer effect kunnen hebben. Daar zou bijkomende ruimte beschikbaar zijn voor extra buffering.

Pleidooi voor bredere visie op waterbeheer
Naast kritiek op het huidige project pleitte Stubbe voor een ruimere aanpak van waterbeheer in en rond Ieper. Daarbij verwees hij onder meer naar het herstel van zogenaamde sponsgebieden, waar water langer kan worden vastgehouden.
Hij haalde ook de Gasthuisbossen aan, waar volgens hem delen van het historische afwateringssysteem mogelijk aangepast kunnen worden om water meer gespreid af te voeren.
Daarnaast verwees hij naar historische waterinfrastructuur rond Ieper. In de middeleeuwen werden volgens hem meerdere grotere wacht- en spaarbekkens aangelegd langs de voedingsbeken van de Ieperlee om overstromingen in de stad te beperken.

Stadsbestuur verdedigt geplande ingreep
Schepen Stephaan De Roo (Team Ieper) verdedigde tijdens de gemeenteraad de geplande werken. Volgens hem blijft het verminderen van het overstromingsrisico voor woningen in de omgeving de prioriteit. De Roo gaf aan dat de uitgegraven aarde gebruikt zal worden om achter de woningen in de Bellestraat een berm van ongeveer twee meter hoog aan te leggen. Die ingreep moet bijkomende bescherming bieden bij hevige regenval.
Volgens de schepen dateert de laatste zware wateroverlast in de Bellestraat van 2005. Hij stelde dat de geplande werken het risico op herhaling aanzienlijk moeten verkleinen.

Extra buffering stroomopwaarts blijft belangrijk
Het stadsbestuur benadrukte ook dat bijkomende maatregelen stroomopwaarts noodzakelijk blijven. Daarbij verwees De Roo naar eerdere ingrepen in onder meer de Brandhoek en Voormezele.
Volgens hem speelt ook de hoogte van bestaande waterbekkens rond Ieper een belangrijke rol in de waterdruk richting stad en deelgemeenten. Daarom wordt gekeken naar bijkomende mogelijkheden om water gecontroleerd af te voeren en tijdelijk te bufferen.

Bron:
Gemeenteraad
https://kw.be/nieuws/politiek/lokale-politiek/gemeenteraad/groen-vreest-dat-gepland-wachtbekken-in-vlamertinge-geen-zin-heeft-van-extra-bescherming-tegen-overstroming-is-geen-sprake/ – KW.be 5 mei 2026

💬 Reageer hieronder

© Geert Dewaele

© Geert Dewaele

Dikkebus – Overvloedige regenval deed Dikkebusvijver de voorbije weken stijgen tot boven de maximale watergrens. De uitzonderlijke situatie brengt oude bezorgdheden over het sluizencomplex onder de historische Vaubantoren opnieuw naar voren. In de Ieperse gemeenteraad werd gevraagd hoe veilig de constructie vandaag nog is.

Bezorgdheid over veiligheid van het sluizencomplex
Tijdens een gemeenteraadszitting in december 2023 vroeg gemeenteraadslid Stephen De Roo aandacht voor de toestand van het sluizencomplex onder de Vaubantoren aan de Dikkebusvijver. Volgens hem leefden er al langer vragen over het onderhoud van de schotbalken en de algemene betrouwbaarheid van het systeem.
De bezorgdheid kwam er in een periode waarin West Vlaanderen geconfronteerd werd met zware wateroverlast. Daarbij werd ook breder gekeken naar de stabiliteit en veiligheid van waterbekkens in de provincie.
Dikkebusvijver ligt hoger dan de stad Ieper. Het hoogteverschil bedraagt ongeveer 7,5 meter. Daardoor zou een technisch defect aan het sluizensysteem ernstige gevolgen kunnen hebben indien het waterpeil plots ongecontroleerd zou dalen.

Historische constructie met belangrijke functie
De Vaubantoren aan de noordoever van de vijver dateert uit de periode tussen 1678 en 1684 en maakte deel uit van de historische verdedigingsgordel rond Ieper. Het ontwerp wordt toegeschreven aan de Franse vestingbouwer Sébastien Le Prestre de Vauban.
Onder de toren bevindt zich het sluizencomplex dat vroeger een belangrijke rol speelde in de watertoevoer naar de stad. Tot 1926 werd van daaruit de waterregeling beheerd.
De vijver is eigendom van de stad Ieper, terwijl ook de provincie betrokken is bij het beheer. De Vaubantoren zelf bevindt zich in privébezit.

De recente wateroverlast heeft de aandacht opnieuw gevestigd op de toekomst en betrouwbaarheid van het historische sluizencomplex aan Dikkebusvijver


Stad onderzoekt toekomst van het systeem
Schepen Patrick Benoot verklaarde tijdens de gemeenteraad dat het sluizencomplex bestaat uit een eerste sluis onder de toren en een smallere sluis verder stroomafwaarts.
Volgens het stadsbestuur verkeerden de aanwezige balken op dat moment nog in goede staat. Tijdens de recente periodes van wateroverlast zou het systeem bovendien naar behoren hebben gefunctioneerd.
Tegelijk erkent de stad dat de toekomst van de installatie onderzocht wordt. Daarover lopen gesprekken met de provinciale waterbeheerders. Zowel het behoud van het bestaande sluizencomplex als de mogelijke bouw van een nieuwe installatie wordt bekeken.

Gelezen in HLN en gehoord in de Gemeenteraad
© Geert Dewaele
© Geert Dewaele

💬 Reageer hieronder